Strona Główna



Regina Smoter Grzeszkiewicz

ŻYCIE SPOŁECZNE ŻYDÓW LUBELSKICH W LATACH 1916 - 1917


Do napisania poniższych notatek /ciekawostek posłużyły mi informacje zawarte w tygodniku społecznym "Myśl Żydowska" ukazującym się w Lublinie na przestrzeni lat 1916 - 1917; za udostępnienie którego dziękuję pracownikom Wojewódzkiej Biblioteki Publicznej im. H. Łopacińskiego w Lublinie.

***

Zakaz rabina E. Klatzkina

Rabin m. Lublina (dane z roku 1916) - E. Klatzkin wydał zakaz religijny (iser), w którym stanowczo zabronił żydowskiej społeczności lublina płacenia z funt ryby powyżej 1 korony i 60 halerzy, gdyby sprzedawcy nie zgodzili się na proponowana cenę wówczas "zgodnie z przepisami religii Żydom nie wolno będzie takowych kupować"(Myśl Żydowska 1916, nr 1\2, s. 6).

***

Dobroczynność Żydów lubelskich w liczbach

W 1916 roku utworzono staraniem Lubelskiego Komitetu Ratunkowego (komitety takie powstawały samorzutnie na terenie całej Polski w okresie I wojny światowej) po ambulans dla przychodzących chorych - udzielono 303 porady lekarskie
w okresie od 10 maja 1915 roku - 24 lutego 1916 roku wydano 8. 672 pudów i 22 funty chleba
Istniejąca przy Komitecie... sekcja pośrednictwa pracy zarejestrowała 500 osób poszukujących pracy
Na przełomie lat 1915\1916 w Lublinie przebywało ok. 11.000 Żydów - uchodźców. Ulokowano ich w bóżnicach i szkołach żydowskich
Komitet ... prowadził ochronkę dla dzieci - opiekę znalazło 33 opuszczonych dzieci
Staraniem Komitetu... zorganizowano Kasę do której wpłynęła kwota 110. 000 złotych rubli na pokrycie wydatków związanych z udzielana żydowskiej ludności pomocą - z tej kwoty 90.900 rubli dla lubelskich Żydów udostępnił Komitet Niesienia Pomocy ofiarom wojny funkcjonujący w Petersburgu.

***

Towarzystwa filantropijne

W omawianym okresie funkcjonowało ich w Lublinie kilka: Towarzystwo Linas - Hacedek - istniało od roku 1901, jego działalność stała się bardziej widoczna dopiero po roku 1914 - " powołała je do życia nędza żydowskich dzieci...".
W ciągu ponad rocznej działalności Towarzystwo zorganizowało 2.211 wizyt lekarzy i felczerów, wydało 15. 359 kwart mleka, 3. 147 butelek kefiru, 664 porcji mięsa, oraz broszury i odezwy traktujące o konieczności przestrzegania sanitarnych środków ochronnych (w roku 1916 w lublinie szalała epidemia ospy). Towarzystwo wydało potrzebującym 3. 648 sztuk bielizny, dokonało 6000 szczepień.
Towarzystwo Wspomagania Chorych Izraelitów - powstało na mocy pozwolenia władz okupacyjnych miejskich i wraz z sanitarna milicja pomocniczą dążyło do zapewnienia minimalnych warunków higieniczno - sanitarnych głownie wśród uboższej społeczności żydowskiej w jej mieszkaniach i na podwórzach. Towarzystwo Dobroczynności Achi - Ezer (Bratnia Pomoc) - funkcje przewodniczącego pełnił H. Rechtszaft. Towarzystwo "Hazomir"- zajmowało się działalnością kulturalną.




Strona Główna Judaica

Wszelkie prawa zastrzeżone.