Strona Główna



ZBIORY ZWIĄZANE Z HISTORIĄ I KULTURĄ ŻYDÓW POLSKICH W ZASOBACH WOJEWÓDZKIEJ I MIEJSKIEJ BIBLIOTEKI PUBLICZNEJ IM. HIERONIMA ŁOPACIŃSKIEGO W LUBLINIE; DOKUMENTY DOTYCZĄCE ŻYDÓW LUBELSKICH.

Acta Lublin. Relatio ex parte pareconsulis seniorum confraternitas civitatis Lublin, contra gravaminorum synagogo Lublin.
Acta Lublin in judic. advociatali et scabinaelit (1744 - 1780)
Acta Lublin in Officio Cosulari w sprawie obywateli m. Lublina z Żydami (r. 1741)
Akta komissyi wyznaczonej przez Zygmunta III do zbadania krzywd i nieporządków w Zarządzie m. Lublina.
Akta Sądu Podzameckiego w sprawie cechu krawieckiego z krawcami Żydami w Lublinie 1793 - 1795
Decretum Lubli. intrt. infideles Judeas Vieniavienses et Czechowvienses ab una M. Capitaneas execut.
Konsensus wydany przez szambelana Jana Suchodolskiego na rabiństwo w Piaskach dla Jonasza Mośkowicza, obywatela m. Lublina (r. 1795)
Kopia listu x. Kanclerza do podstarosty lubelskiego w sprawie prześladowania Żydów przez kupców lubelskich.
Kopia memoriału od Magistratu m. Lublina do Departamentu policji podanego w kwestii Żydów mieszkających za paletami (?).
Laudum publicum Magistratu m. Lublina i korporacji o wysiedlenie z miasta Żydów.
Oblig. Żydów lubelskich do wikarego chodelskiego (1748)

Odpisy dotyczące Żydów lubelskich (Sumariusz dokumentów ze strony m. Lublina przeciw Żydom)
  • O Żydach z artykułu w "Izraelicie" - "Żydzi w Lublinie i ich przywileje"
  • Dwa odpisy z roku 1535 w sprawie Peyssaka Joskowicza aby się z Lublina wysiedlił.
  • Dokument z roku 1576 ograniczający Żydów.
  • Dokument z roku 1679 ograniczający Żydów.
  • Reskrypt króla Jana do burmistrza Lublina w kwestii Żydów i kupiectwa (1696).
  • Zatwierdzenie przywilejów synagogi żydowskiej z roku 1736
  • Reskrypt Stanisława Augusta zakazujący mieszkać i handlować w mieście Żydom r.1780.
  • Dwa reskrypta z roku 1738 odwołujące nadanie littera salvi conductus Żydom lubelskim - podstępnie uzyskane.
  • Akt ograniczający Żydów 1759.
  • Reskrypt z 1774 roku do postarościego lubelskiego , aby nie dopuszczał Magistratowi, aby Żydzi w mieście handlowali i rzemiosłem się zajmowali.
  • Sprawa kotlarzy chrześcijan i Żydów 1792.
  • Resolucye i repliki napisane przeciw Żydom lubelskim przez różne cechy lubelskie (1871).
  • Reskrypt króla Stanisława odnośnie kupców Żydów w Lublinie
  • Summaryusz dokumentów przeciw Żydom 1530 - 1700
  • Sumarium documentorum contra Judeo Lub.
  • Wyciąg dekretu między magistratem Lublina a synagoga żydowską lubelską.
  • Zobowiązanie pisemne Żydów lubelskich do płacenia Magistratowi miesięcznej Summy za uzurpowanie mieszkań w mieście.

Za udostępnienie powyższych materiałów dziękuję Pracownikom działu "Zbiory Specjalne" Biblioteki Wojewódzkiej im. H. Łopacińskiego w Lublinie.


CIEKAWOSTKI

Rzecz o neofitach.

Mianem neofitów określa się ludzi, którzy odstępują od pierwotnie wyznawanej religii na rzecz innej. Wśród żydowskiej ludności Lublina i nie tylko, byli tacy, którzy przeszli na katolicyzm.
Istnieje wiele ciekawych publikacji na ten temat, jednak wiodąca w tym przedmiocie jest praca Mateusza Miesesa "Z rodu żydowskiego. Zasłużone rodziny polskie krwi niegdyś żydowskiej. " (Warszawa 1991).

***

W roku 1790 ukazał się pamflet antyżydowski autorstwa Franka Jacoba Józefa Leibowicza1 - Dwór Franka czyli polityka Nowochrzczeńców odkryta przez neofitę jednego dla poprawy Rządu roku 1790 w którym między innymi czytamy:

  • jeżeli który z nich bywa w kościele, to tylko dla oka ludzkiego. Spowiedzi nakazaney od Kościoła nie odbywają ani sami, ani ich Dzieci lub czeladź.
  • Żon nie biorą z inney Religii, jak z przechrztów, ani też Córek swych chcą wydawać za katolików.
  • A tak ów Żyd kontuszowy (nawiązanie do nobilitacji?) zawsze biorąc górę otrzymuje pierwszeństwo. Stoi on regulaminowo w swym sklepiku, w którym wszystko mając... woła regularnie na przechodzących: " Panie Woyciechu", "Panie Matyasu..." proszę do mnie wstąpić po dawnej znajomości i po dawnej przyjaźni... Katolik tego nie uczyni.



Strona Główna Judaica

Wszelkie prawa zastrzeżone.



1. egzemplarz pochodzący ze zbiorów Biblioteki Chełmskiego Seminarium Duchownego dostępny jest w Zbiorach Specjalnych Biblioteki Wojewódzkiej im. H. Łopacińskiego w Lublinie