A B C D E F G H I J K L M N O P R
S T U W Y Z Ż
T

taharot ha miszpacha

Prawo czystości małżeńskiej; obowiązuje małżonków w okresie od pierwszego dnia menstruacji przez dwa tygodnie aż do czasu obowiązkowej oczyszczającej kąpieli w mykwie.

takanah

Przepisy wydawane w przeszłości przez gminy żydowskie, które regulowały życie danej społeczności; szczególny nacisk kładziono w nich na założenie jesziwy i zatrudnienie nauczyciela.1

Talmud - Tora

Ortodoksyjna religijna szkoła podstawowa.

tałes

hebr. "talit" - szal modlitewny z frędzlami zwanymi "cicit"; tałes nosi się w synagodze podczas nabożeństwa. Zmniejszoną odmianą tałesu jest "talit katan" - czworokątna kamizelka z frędzlami - tradycjonaliści żydowscy noszą ją na co dzień.

"Taniec chasydów"

Obraz Samuela Finkelsteina (1890 - 1942?) , wystawiony w Krakowie (1939), jest to ostatnia praca wykonana przez artystę.

"tehe niszmato cerura bicor"

"niech dusza jego/jej zawiązana będzie w węzełek życia" - odpowiednik chrześcijańskiego sformułowania "niech odpoczywa w pokoju"; napis umieszczany jest na macewie, przy czym grawerowane są tylko pierwsze liter z każdego wyrazu.

The Tel Aviv Review

Rocznik założony przez prof. Gabriela Mokeda celem rozpowszechniania wiedzy o współczesnej kulturze, literaturze, myśli filozoficzno - polityczno - społecznej izraelskiej. Na jego łamach poruszana jest problematyka współczesnej filozofii izraelskiej, oraz szeroko pojęte aspekty współczesnej żydowskości. Pismo publikowane jest w języku angielskim.2

"Toldot Jaakow Josef" ("Kroniki Jakuba Józefa")

Jedno z pierwszych dzieł literatury chasydzkiej autorstwa Jakuba Józefa (rabina w Szarogrodzie, Raszkowie, Niemirowie), talmudysty opublikowane w 1783 roku; Jakub Józef pozostawał wówczas pod wpływem nauk twórcy chasydyzmu Baal Szem Towa. "Kroniki..." zostały spalone publicznie we wszystkich gminach żydowskich podległych Gaonowi z Wilna, zdecydowanemu mitnagdim (przeciwnikowi) chasydyzmu.

Transport - Juden

Nazwą tą określano w Oświęcimiu wszystkich więźniów pochodzenia żydowskiego przysyłanych do obozu za pośrednictwem Eichmana, ukrywającego się pod kryptonimem RSHA - IV B4. Zawiadomienia o przybyciu transportu zawierały adnotację: " transport odpowiada podanym dyrektywom i winien być włączony do SB ("specjalnego potraktowania" - "Sonderbehandlung").

"Trzecia Biblia Rabinacka"

Praca wydana w 1568 roku w Wenecji przez Giovani di Gara; na jej treść składa się m.in. Hebrajski dokument "Ketubin". "Trzecia Biblia..." została wraz z wieloma rękopisami i dokumentami odkryta w maju 2003 roku przez wojska amerykańskie w siedzibie tajnej policji irackiej - Mukhabahrat w Bagdadzie.3

tytuły określające istotę Boga

W języku hebrajskim istnieje kilka zwrotów/tytułów określających istotę Boga:

Adon Olam – Pan Świata
Adonaj – Pan mój
Elochim – On jest Stwórcą
Jahwe - istniejący, podczas czytania Tory imię Jahwe zastępuje się zwrotem Adonaj
El Szaddai – Wszechmocny
Eljon – Najwyższy
Adon – Pan
Adon Jahwe – Pan Bóg
Abba – Ojciec
Joshua - Jezus
Masziah - Mesjasz


Strona Główna Judaica



1. M. Komar. Czy są wśród Żydów analfabeci. Dos Jidisze Wort. Słowo Żydowskie. Warszawa 6 maj 1944
2. W. Zawistowska. Spotkania z literatura nowohebrajską. Dos Jidisze Wort. Słowo Żydowskie. Warszawa 1993 s. 12
3. Żydowskie Skarby Saddama. Słowo Żydowskie NR 23 - 24 (335 - 332 ) z dnia 17 - 30 listopada 2004 s. 17